Nghe Menu Nghe nội dung

Quốc tế

Tokyo từ chối thành lập ban hội thẩm WTO về hạn chế xuất khẩu với Seoul

Write: 2020-06-29 14:55:20Update: 2020-06-29 20:49:22

Tokyo từ chối thành lập ban hội thẩm WTO về hạn chế xuất khẩu với Seoul

Photo : Getty Images Bank

Cơ quan giải quyết tranh chấp (DSB) của Tổ chức thương mại thế giới (WTO) dự kiến ngày 29/6 (giờ địa phương) sẽ mở cuộc họp xem xét thành lập ban hội thẩm do Seoul yêu cầu với Tokyo, xoay quanh các biện pháp hạn chế xuất khẩu của Nhật Bản. Tuy nhiên, phía bị đơn Nhật Bản được cho là sẽ từ chối tham gia thảo luận, nên có khả năng ban hội thẩm sẽ không được thành lập ngay lập tức, mà sẽ được quyết định trong cuộc họp sau đó một tháng của Cơ quan giải quyết tranh chấp.

Theo quy định của WTO, nếu quốc gia bị đơn từ chối, muộn nhất là trong cuộc họp tiếp theo ban hội thẩm sẽ tự động được thành lập, trừ khi toàn bộ các nước thành viên còn lại từ chối. 

Ủy viên ban hội thẩm gồm ba thành viên do hai bên nguyên đơn và bị đơn thỏa thuận.

Tháng 7 năm ngoái, Nhật Bản đã áp đặt biện pháp hạn chế xuất khẩu ba mặt hàng vật liệu công nghệ cao sang Hàn Quốc là khí ăn mòn, nhựa nhiệt dẻo và chất cản màu, đều là những vật liệu quan trọng trong sản xuất chíp bán dẫn và màn hình. Theo đó, thay vì được "cấp phép toàn diện", các doanh nghiệp Nhật Bản phải xin cấp phép từng đơn hàng riêng biệt khi xuất khẩu các mặt hàng trên sang Hàn Quốc. Lý do được cho là nhằm trả đũa phán quyết của Tòa án tối cao Hàn Quốc, yêu cầu doanh nghiệp Nhật Bản bồi thường cho nạn nhân cưỡng ép lao động thời chiến. Tháng 8 cùng năm, Tokyo cũng loại Seoul khỏi "Danh sách trắng" các đối tác thương mại được hưởng ưu đãi xuất khẩu.

Đáp lại, ngày 11/9, Chính phủ Hàn Quốc đã đệ đơn kiện Nhật Bản lên WTO về biện pháp hạn chế xuất khẩu. Tuy nhiên tới ngày 22/11, Seoul công bố hoãn có điều kiện thời hạn chấm dứt hiệu lực Hiệp định đảm bảo thông tin quân sự chung Hàn-Nhật (GSOMIA), và tạm dừng quy trình khởi kiện lên WTO để giải quyết mâu thuẫn thông qua đối thoại.

Từ đó đến nay, Hàn Quốc đã cải thiện cơ chế, khắc phục những điểm thiếu sót mà Nhật Bản viện làm lý do siết chặt quy chế xuất khẩu với Seoul, và yêu cầu Tokyo công bố phương án giải quyết vào cuối tháng 5 năm nay.

Tuy nhiên, Nhật Bản đã không đưa ra giải pháp đúng hạn, do đó Chính phủ Hàn Quốc đã quyết định nối lại quy trình khởi kiện vào ngày 2/6. Ngày 18/6, Hàn Quốc đã gửi thư tới Ban thư ký WTO và Phái đoàn đại diện thường trực Nhật Bản tại Geneva (Thụy Sĩ), yêu cầu tổ chức này thành lập ban hội thẩm xem xét đơn kiện của Seoul với Tokyo.

Lựa chọn của ban biên tập