Hiệp hội thương mại và công nghiệp Hàn Quốc (KORCHAM) ngày 16/7 đã công bố báo cáo bài toán chính sách và tác động của biện pháp siết chặt quy chế xuất khẩu vật liệu công nghệ cao của Nhật Bản sang Hàn Quốc tới ngành công nghiệp trong nước trong một năm qua. 

Theo đó, tỷ trọng xuất khẩu ngành công nghiệp sang Nhật Bản trong quý I năm ngoái giảm 9,8%, quý II và III giảm 9,5% và quý IV giảm 9%. Tỷ trọng nhập khẩu từ Nhật Bản đối với vật liệu, linh kiện ngành công nghiệp thuộc các đối tượng bị áp đặt hạn chế trong năm ngoái tăng nhẹ 16% so với 15,7% của cùng kỳ năm trước.

Trong năm 2019, kim ngạch nhập khẩu từ Nhật Bản đạt khoảng 47,6 tỷ USD, chiếm 9,5% tổng kim ngạch nhập khẩu của Hàn Quốc. Đây là lần đầu tiên kim ngạch nhập khẩu từ Tokyo giảm còn một chữ số kể từ khi bắt đầu thống kê liên quan năm 1965.

KORCHAM giải thích sau khi Nhật Bản áp đặt biện pháp hạn chế xuất khẩu vật liệu công nghệ cao sang Hàn Quốc, Chính phủ đã nỗ lực khuyến khích nội địa hóa và đa dạng hóa nguồn nhập khẩu các mặt hàng trọng tâm, nên các biện pháp này không ảnh hưởng nhiều tới nguồn cung vật liệu cho ngành sản xuất liên quan trong nước.

Tỷ trọng nhập khẩu hàng hóa từ Nhật Bản của các ngành công nghiệp khác giảm được phân tích là do chịu ảnh hưởng từ biện pháp hạn chế xuất khẩu của Tokyo trong bối cảnh quan hệ kinh tế Hàn-Nhật có chiều hướng nguội lạnh.

Các doanh nghiệp của Hàn Quốc được cho là không chịu tác động trực tiếp từ biện pháp hạn chế xuất khẩu của Nhật Bản. Theo kết quả khảo sát do Hiệp hội thương mại và công nghiệp cùng Cơ quan xúc tiến thương mại và đầu tư Hàn Quốc (KOTRA) thực hiện đối với 302 doanh nghiệp trong nước, 84% doanh nghiệp khẳng định không bị thiệt hại bởi quy chế xuất khẩu của Tokyo. Tỷ lệ doanh nghiệp trả lời bị thiệt hại chỉ chiếm 16%.

Cùng với đó, 85% doanh nghiệp đánh giá tích cực biện pháp đối phó của Chính phủ. Cụ thể, các chính sách hữu ích được cho là hỗ trợ nghiên cứu và phát triển (42%), ổn định mạng lưới cung cấp (23%) và cải thiện quy chế (18%).

Các hoạt động mua bán và sáp nhập (M&A) được coi là phương án tích cực giúp nhanh chóng đảm bảo năng lực cạnh tranh cho ngành công nghiệp thiết bị vật tư, linh kiện. Song số thương vụ mua bán và sáp nhập hiện vẫn rất ít. Trong các đối tượng khảo sát lần này, chỉ 3% doanh nghiệp cho biết có kế hoạch mua bán và sáp nhập. 

KORCHAM nhận định dù giới doanh nghiệp trong nước chịu ít tác động bởi quy chế xuất khẩu của Nhật Bản, nhưng giữa hai nước vẫn tồn tại nhiều rủi ro tiềm tàng liên quan tới phán quyết của Tòa án, yêu cầu doanh nghiệp Nhật Bản bồi thường cho các nạn nhân bị cưỡng ép lao động thời chiến. Do đó, Chính phủ cần tăng cường các biện pháp đối phó.