Tòa án khu vực Trung Seoul ngày 21/1 đã tuyên mức án sơ thẩm 23 năm tù giam đối với cựu Thủ tướng Hàn Quốc Han Duck-soo. Ông Han đã bị bắt giam ngay tại tòa.

Hội đồng xét xử nhận định toàn bộ quá trình ban bố thiết quân luật ngày 3/12/2024 và các biện pháp tiếp theo sau đó như chiếm giữ Quốc hội, Ủy ban bầu cử trung ương; thảo luận về việc cắt điện, nước các cơ quan báo chí là một cuộc nổi loạn phá hoại trật tự Hiến pháp.

Việc ban bố thiết quân luật đã không tuân thủ quy trình do Hiến pháp và pháp luật quy định. Hành động này nhằm mục đích cưỡng chế, vô hiệu hóa quyền hạn của Quốc hội, hoạt động của các đảng phái và quyền tự do ngôn luận. Một khi đã huy động quân đội và cảnh sát để sử dụng vũ lực, hành vi này tương đương với tội bạo động được quy định trong Luật Hình sự. Tòa án nhấn mạnh sự kiện thiết quân luận cuối năm 2024 không phải là một cuộc bạo động từ dưới lên, mà mang tính chất là một cuộc nổi loạn được thực hiện bởi chính người nắm quyền lực cao nhất.

Tòa án tuyên bị cáo có tội với cáo buộc thực hiện nhiệm vụ quan trọng trong vụ nổi loạn. Ông Han đã đóng vai trò triệu tập các Bộ trưởng để tổ chức một cuộc họp Nội các mang tính hình thức, đủ số lượng cần thiết để ban bố thiết quân luật. Trong cuộc họp, bị cáo chỉ bày tỏ lo ngại về việc thiết quân luật, không đưa ra ý kiến phản đối rõ ràng hoặc có biện pháp ngăn chặn thực chất. Ngược lại, bị cáo đã tạo ra lớp vỏ bọc quy trình cho vụ thiết quân luật, đóng vai trò quan trọng trong vụ nổi loạn.

Ngoài ra, dù ông Han là người có trách nhiệm chỉ huy, giám sát các Bộ trưởng trên cương vị Thủ tướng, nhưng việc bị cáo không ngăn chặn mà còn thảo luận với cựu Bộ trưởng Hành chính và an toàn Lee Sang-min về việc cắt điện, nước một số cơ quan báo chí cho thấy bị cáo đã tham gia vào vụ nổi loạn.

Bên cạnh đó, Tòa án cũng công nhận các tội danh soạn thảo công văn giả, tiêu hủy tài liệu liên quan đếnTổng thống và khai man của ông Han. Tuy nhiên, với tội danh tiếp tay cho kẻ cầm đầu cuộc nổi loạn, tức chỉ cựu Tổng thống Yoon Suk Yeol, Tòa tuyên bị cáo vô tội với lý do xét về mặt pháp lý liên quan đến tội nổi loạn, rất khó để công nhận riêng tội danh tiếp tay.

Về mức án 23 năm tù, Hội đội đồng xét xử cho biết đã cân nhắc các tình tiết giảm nhẹ như bị cáo tuổi đã cao, chưa có tiền án và lệnh thiết quân luật được dỡ bỏ trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, Tòa án nhấn mạnh vị trí Thủ tướng vốn là người đứng ở tuyến đầu trong việc bảo vệ Hiến pháp, vậy nhưng bị cáo Han dù đã nhận thức về khả năng vụ nổi loạn sẽ thành công nhưng lại không ngăn chặn mà còn tham gia vào quá trình đó.

Hội đồng xét xử khẳng định vụ nổi loạn ngày 3/12/2024 là sự kiện làm lung lay tận gốc nền dân chủ và chủ nghĩa pháp trị của Hàn Quốc, là cú sốc đối với lòng tin quốc tế, ngoại giao và kinh tế, không thể so sánh với bất cứ vụ nổi loạn nào trong quá khứ. Sau sự kiện, bị cáo vẫn trốn tránh trách nhiệm, làm tổn hại đến quy trình tư pháp bằng việc giả mạo văn bản và khai man, không hề thể hiện sự hối lỗi chân thành. Do đó, Hội đồng xét xử tuyên mức án 23 năm tù giam đối với cựu Thủ tướng, cao hơn mức án mà Nhóm công tố viên đặc biệt đề nghị trước đó là 15 năm.